Lương 'gross', lương 'net' và lương năng suất là gì?
Chiều 12.1, sau kết quả hòa 1 - 1 ở 2 hiệp đấu chính thức trong trận play-off bảng B (vòng loại Duyên hải miền Trung) giải bóng đá Thanh Niên sinh viên Việt Nam lần III - 2025 cúp THACO, 2 đội Trường ĐH TDTT Đà Nẵng và Trường CĐ FPT Polytechnic đã bước vào loạt sút luân lưu cân não.Để có kết quả thắng 5 - 4 sau 6 lượt sút, giúp đội Trường ĐH TDTT Đà Nẵng giành chiếc vé thứ 2 (sau đội ĐH Huế) vào vòng chung kết tại TP.HCM, thủ môn Phan Việt Cường đã góp công đẩy 2 cú sút từ chấm 11 m từ cầu thủ đội Trường CĐ FPT Polytechnic. Đáng chú ý, trong số 2 pha đẩy bóng này, Phan Việt Cường đẩy được cú sút thứ 6 của đội bạn, góp phần ấn định chiến thắng 5 - 4 trong tâm trạng hồi hộp của tất cả cổ động viên trên sân. Cầu thủ sinh năm 2004 này từng tham gia đội trẻ của CLB Huế năm 12 tuổi. Đến 18 tuổi, Phan Việt Cường rời đội trẻ của Huế vì muốn theo một ngành nghề cho tương lai. Cường đang là sinh viên năm thứ 3 ngành Khoa học vận động – Trường ĐH TDTT Đà Nẵng.Cường cũng từng đá cho U.19 Huế, bởi vậy đứng trước trái bóng từ chấm phạt đền, anh rất tự tin."Để đỡ được 2 quả penalty, trong quá trình tập luyện, tôi triển khai tập bắt bóng vào những lúc cuối giờ. Bản thân tôi tự tin khi bắt penalty", cầu thủ mang áo số 1 đội bóng Trường ĐH TDTT Đà Nẵng nói: "Trong quá trình tập luyện và được cọ xát từ nhỏ, tôi có "chai sạn" hơn so các bạn ở lứa tuổi sinh viên. Tôi không bị hiện tượng tâm lý, có khả năng phán đoán tốt và tự tin hết mình…".Lần đầu tiên tham gia giải bóng đá Thanh Niên sinh viên Việt Nam và lập công cho đội tuyển, thủ môn Phan Việt Cường cho biết rất vui bởi quá trình tập luyện vất vả của cả đội đã được đền đáp. "Cả đội bóng đã chơi hết mình để giành chiếc vé thứ 2 vào vòng chung kết. Chắc chắn đội sẽ quay lại tập luyện với quyết tâm lớn hơn. Đối với vị trí thủ môn như tôi, tôi sẽ cố gắng chơi hết mình để cống hiến, góp phần mang thành tích tốt nhất về cho Trường ĐH TDTT Đà Nẵng", Phan Việt Cường nói.Như vậy, sau chiến thắng nghẹt thở trước đội bóng Trường CĐ FPT Polytechnic từ chấm phạt đền, đội bóng Trường ĐH TDTT Đà Nẵng đã chính thức giành chiếc vé thứ 2 vào vòng chung kết giải bóng đá Thanh Niên sinh viên Việt Nam lần III – 2025 cúp THACO.Trước đó, đội ĐH Huế đã giành vé vào chơi ở vòng chung kết sau chiến thắng tối thiểu 1 – 0 trước đội bóng ĐH Duy Tân. Cầu thủ ghi bàn duy nhất trận đấu là Dương Hữu Thái Hoàng (số 10) cũng là "vua phá lưới" vòng loại với 3 bàn thắng và là chủ nhân của giải cầu thủ xuất sắc nhất.Trung Quốc siết chặt kiểm soát xuất khẩu than chì vì lý do an ninh quốc gia
Lần tái xuất này của ông Donald Trump diễn ra trong bối cảnh địa chính trị và kinh tế toàn cầu đã thay đổi sâu sắc sau đại dịch Covid-19, nhưng sự thay đổi chính sách đối nội và đối ngoại của Mỹ mới là động lực chính làm thay đổi cách vận hành của quan hệ quốc tế, xoay chuyển thế giới sang một kỷ nguyên mới.Sự xuất hiện và được ủng hộ của ông Trump không phải là ngẫu nhiên, mà là hệ quả tất yếu của những biến động sâu sắc trong nội bộ nước Mỹ, thành trì của lý tưởng dân chủ tự do và hệ thống quốc tế. Sau Chiến tranh Lạnh, toàn cầu hóa thúc đẩy tăng trưởng kinh tế nói chung nhưng cũng làm sâu sắc thêm các bất bình đẳng xã hội, tạo ra những nhóm yếu thế về kinh tế và xã hội ngay tại các quốc gia phát triển. Chính những người này đã trở thành lực lượng ủng hộ mạnh mẽ cho những chính trị gia dân túy như ông Trump, người cam kết bảo vệ lợi ích quốc gia, ngăn chặn nhập cư và phục hồi kinh tế trên tư duy bảo hộ.Trump 2.0 đánh dấu sự thoái trào mạnh mẽ của lý tưởng dân chủ tự do - nền tảng quan trọng tạo nên sự ổn định toàn cầu suốt thời kỳ hậu Chiến tranh Lạnh. Hiện tượng này cũng là phản biện mạnh mẽ đối với luận điểm "cáo chung của lịch sử" của Francis Fukuyama, người trong những năm đầu của thập niên 90 của thế kỷ 20 từng cho rằng dân chủ tự do và kinh tế thị trường là hình thức quản trị cuối cùng và tốt nhất mà nhân loại hướng đến. Thực tế cho thấy lịch sử không những không dừng lại mà còn tiếp tục biến động dữ dội với sự trỗi dậy của mô hình chính trị và các phong trào dân túy, minh chứng rõ ràng rằng các lý tưởng tự do chưa bao giờ thực sự chiến thắng hoàn toàn và không thể là mô hình duy nhất cho một thế giới đầy đa dạng và phức tạp. Cùng lúc đó, thế giới cũng chứng kiến sự hồi sinh mạnh mẽ của tư tưởng hiện thực chủ nghĩa trong quan hệ quốc tế. Quan điểm cho rằng bản chất của quan hệ quốc tế là cuộc đấu tranh giành quyền lực và bảo vệ lợi ích quốc gia ngày càng lan tỏa mạnh mẽ và chi phối tư duy của các nhà lãnh đạo, từ Moscow đến Bắc Kinh, và hiện nay ngự trị ở Washington. Sau nhiều thập niên theo đuổi vai trò lãnh đạo thế giới để thúc đẩy lý tưởng tự do dân chủ, siêu cường Mỹ cũng đối diện nguy cơ suy vong trong cái bẫy mà GS John Kenedy gọi là "sự quá tải của đế chế". Trên bàn cờ lớn bị thách thức gay gắt từ nhiều phía, Mỹ không thể không thay đổi nếu muốn duy trì bá quyền toàn cầu. Chính quyền Trump không chỉ tìm cách củng cố sức mạnh kinh tế và quân sự của mình, mà còn tìm cách thay đổi các luật chơi toàn cầu nay không còn lợi cho Mỹ. Trump 2.0 vừa là tiếp biến, vừa là thay đổi cách mạng từ Trump 1.0, cách tiếp cận triệt để hơn, cực đoan hơn và quyết liệt hơn. Dưới thời Trump 2.0, thế giới sẽ tiếp tục chứng kiến sự suy giảm có thể dẫn tới khủng hoảng của chủ nghĩa đa phương, giảm cam kết với các tổ chức quốc tế, và gia tăng mạnh mẽ của chủ nghĩa bảo hộ mậu dịch và bảo hộ đầu tư. Chính sách "nước Mỹ là trên hết", không chỉ gây áp lực mạnh hơn nữa với các đối thủ thương mại lớn như Trung Quốc, mà cả các đồng minh truyền thống như EU, Nhật Bản, Hàn Quốc, các nước láng giềng thân thiện như Canada, Mexico. Nước Mỹ sẽ vị kỷ hơn, thực dụng hơn, sử dụng quyền lực và lợi thế để tăng cường sức mạnh bản thân, hơn là cung cấp các hàng hóa công (public goods) trên thế giới. Nước Mỹ sẽ rút khỏi các cuộc chiến tranh tốn kém, cô lập với thế giới đầy rẫy xung đột, thu lợi từ chạy đua vũ trang ở quy mô toàn cầu. Không phải ngẫu nhiên ông Trump đề cập đến xây dựng "Vòm Sắt" (Iron Dome, nay đã đổi tên thành Vòm Vàng) trong khi nước Mỹ đã được bảo vệ bởi hai đại dương. Trật tự đa cực sẽ hỗn loạn, bất định và bất ổn hơn nhiều so với "khoảnh khắc đơn cực" ngắn ngủi trong lịch sử. Có lẽ, điểm khác biệt của chủ nghĩa hiện thực ngày nay và các chủ nghĩa hiện thực trước là yếu tố công nghệ. Những tiến bộ nhanh chóng trong khoa học công nghệ, nhất là cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư với vi mạch bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), internet vạn vật (IoT), blockchain và công nghệ lượng tử, đã làm thay đổi sâu sắc tư duy, hành xử và cách xác định sức mạnh quốc gia. Các quốc gia đang tích cực đầu tư vào công nghệ để nâng cao sức mạnh, đồng thời áp dụng các chiến lược an ninh mới nhằm tận dụng ưu thế công nghệ, tạo ra lợi thế cạnh tranh và kiểm soát các nguồn lực chiến lược trong cuộc cạnh tranh toàn cầu mới. Mỹ không thể đứng ngoài cuộc đua này, không thể không kiểm soát khả năng tiếp cận (và ngăn chặn khả năng tiếp cận của đối thủ) đối với các nguồn khoáng sản chiến lược, con át chủ bài cho chạy đua khoa học công nghệ trong 100 năm tới.Nhiệm kỳ mới của Tổng thống Donald Trump cũng chỉ kéo dài trong 4 năm nhưng sẽ làm thay đổi căn bản tư duy và chiến lược của Mỹ trong nhiều thập niên tới. Thế giới sẽ đối mặt với thách thức ngày càng lớn về sự thiếu hụt lãnh đạo toàn cầu. Mỹ, một thời được xem là trụ cột của trật tự quốc tế dựa trên luật lệ, giờ đây sẽ thoái thác việc gánh vác trách nhiệm quốc tế trong khi đó, các quốc gia lớn như Trung Quốc và Nga sẽ tích cực tận dụng khoảng trống này để mở rộng ảnh hưởng theo các cách khác nhau. Các thể chế quốc tế như Liên Hiệp Quốc, WTO hay WHO sẽ ngày càng trở nên yếu kém hơn, thiếu hiệu quả trong việc giải quyết các cuộc khủng hoảng toàn cầu. Các liên minh, liên kết, tập hợp lực lượng cũng theo đó biến động linh hoạt, đa chiều, đa tầng nấc. Một thế giới mới của chủ nghĩa hiện thực trần trụi, chủ nghĩa dân tộc và chủ nghĩa bảo hộ sẽ chứng kiến bất ổn gia tăng, căng thẳng leo thang và sự phân hóa sâu sắc. Thế giới đó đầy bất ổn và rủi ro, nhưng chắc chắn có không ít những cơ hội mới. Các quốc gia vừa và nhỏ trong đó có Việt Nam cần sẵn sàng thích ứng nhanh chóng và linh hoạt, thiết kế các "mỏ neo" để sẵn sàng đối phó với sóng dữ, trong khi khéo léo tận dụng các cơ hội để bảo vệ và gia tăng lợi ích trong một trật tự quốc tế đang biến chuyển mạnh mẽ.
Máy bay Boeing 747 phải quay đầu sau khi con ngựa sổng chuồng
Graffiti là một loại hình nghệ thuật đường phố, thường được tạo ra bằng cách vẽ lên các bề mặt công cộng bằng sơn xịt hoặc các vật liệu khác. Tác phẩm graffiti thường mang đậm dấu ấn cá nhân của người tạo ra nó, thông qua các chữ viết, hình vẽ, hoặc các biểu tượng. Graffiti hiện diện ở hầu như mọi ngõ ngách của Colombia, nhưng nổi tiếng nhất là tại thủ đô Bogotá.Ở đây, những bức graffiti rực rỡ bao phủ các bức tường đã kể cho người xem những câu chuyện về di sản bản địa, về tình trạng hỗn loạn chính trị, về những giấc mơ cho tương lai. Các nghệ sĩ graffiti nổi tiếng nhất của Bogotá có thể kể đến Stinkfish, Toxicomano, DJLU, Bastardilla…Không giống như nhiều quốc gia nơi graffiti bị hạn chế nghiêm ngặt, Bogotá cho phép các nghệ sĩ tự do vẽ graffiti nếu họ được chủ sở hữu bức tường, bề mặt công trình cho phép. Ở Bogotá, các chủ nhà thường chủ động liên hệ với các nghệ sĩ graffiti để cùng nhau chọn lọc, bàn bạc về nội dung tác phẩm với nghệ sĩ. Đó là lý do vì sao người ta gọi Bogotá là thiên đường graffiti.Sự tự do này cũng thu hút các nghệ sĩ graffiti quốc tế và nuôi dưỡng cộng đồng địa phương sáng tác nghệ thuật phản ánh chính trị, xã hội, văn hóa của Colombia đa dạng hơn, mang lại cho Bogotá vị trí độc đáo trong nghệ thuật đô thị toàn cầu."Hiện tại, Bogotá có khoảng 5.000 nghệ sĩ graffiti, trong đó 10% là nữ (Bogotá là nơi tập trung nữ nghệ sĩ graffiti nhiều nhất thế giới). Thù lao thì vô chừng, có thể rất cao nhưng cũng có thể... miễn phí. Đôi khi gặp chủ hạp ý, chúng tôi chỉ cần tài trợ sơn màu là đủ", Samuel, một nghệ sĩ graffiti đến từ Argentina, nói."Trừ các chủ đề khiêu dâm, còn lại chỉ cần thỏa thuận được với chủ sở hữu nơi muốn vẽ, nội dung các tác phẩm graffiti hoàn toàn tự do, không có chủ đề nhạy cảm, không có vùng cấm", Stiven, 28 tuổi, một nghệ sĩ graffiti tại Bogotá, chia sẻ với PV Thanh Niên.Tại thủ đô của Colombia, graffiti tour là một trong những tour du lịch hút khách nhất. Với sự dẫn dắt của chính các nghệ sĩ graffiti địa phương, du khách sẽ hiểu thêm về lịch sử, thông điệp đằng sau các tác phẩm graffiti trên đường phố. Một điều thú vị nữa là những bức tranh tường ở đây thay đổi thường xuyên, những tác phẩm mới xuất hiện và những tác phẩm cũ được che phủ, mang tới sự độc đáo và mới mẻ cho du khách mỗi dịp ghé thăm.
Thông tin tại họp báo Chính phủ chiều 8.1, thiếu tướng Hoàng Anh Tuyên, người phát ngôn Bộ Công an, cho biết hiện tình trạng đưa tin thất thiệt, thậm chí có tính vu khống, xuyên tạc trên mạng xã hội là hiện tượng đáng lo ngại. Đây là sự xuống cấp của đạo đức xã hội với nhiều hình thức như vu cáo, bịa đặt, vu khống. Về mặt pháp lý, những hành vi này có thể bị phạt tiền hoặc phạt tù. Ông Tuyên cũng dẫn ra việc đầu năm 2024, bà Nguyễn Phương Hằng (Tổng giám đốc Công ty CP Đại Nam) đã bị xét xử vì hành vi đưa tin xuyên tạc, sai sự thật.Vụ việc tại Ngân hàng ACB "trên mạng có thông tin đưa đẩy, thất thiệt", song theo ông Tuyên, đến nay Bộ Công an chưa nhận được đơn thư của các bên có liên quan.Về giải pháp xử lý tình trạng đưa tin thất thiệt, thiếu tướng Hoàng Anh Tuyên cho rằng cần giáo dục đạo đức trên không gian mạng để người dùng có hành vi ứng xử văn minh hơn, đảm bảo trung thực hơn. Vừa qua Bộ Công an đã và đang thu nhập thông tin, nắm tình hình về hành vi thông tin sai sự thật, có tính vu khống trên không gian mạng để kiến nghị biện pháp xử lý. "Chúng tôi sẽ xử lý rất nghiêm theo đúng quy định của pháp luật nếu hành vi gây ảnh hưởng hoạt động kinh doanh, đầu tư, thương mại. Bộ Công an làm rất nhiều vụ về vấn đề này", ông Tuyên nói.Trước đó, một số cá nhân đã sử dụng mạng xã hội livestream đưa thông tin về "lãnh đạo ACB đánh bạc, chuyển tiền ra nước ngoài". Sau đó, tối 4.1, Ngân hàng ACB đã có thông báo bác những thông tin bịa đặt trên mạng nói trên.Theo thông báo của ACB, ngân hàng này đã thực hiện thu thập toàn bộ những nội dung đăng tải, lan truyền thông tin sai sự thật theo đúng trình tự pháp luật để báo cáo sự việc đến các cơ quan quản lý có thẩm quyền xử lý theo đúng pháp luật.
Vì sao doanh nghiệp ở TP.HCM khó tuyển lao động dù thị trường khởi sắc?
Các dãy trọ gần các khu công nghiệp ở Q.Bình Tân được coi là "thủ phủ nhà trọ" ở TP.HCM, tập trung công nhân, lao động tự do đến thuê. Xóm trọ trên đường Trần Thanh Mại (Q.Bình Tân) rộn ràng tiếng cười đùa, vui chơi của trẻ con. Ba mẹ không ở nhà, các em tự bày trò chơi với nhau, thỉnh thoảng có tiếng dặn dò cẩn thận của ông quản lý ở phòng đầu tiên của dãy trọ. Ông là Nguyễn Văn Sang (69 tuổi, quê ở Tiền Giang), quản lý dãy trọ đến nay đã 15 năm. Chia sẻ với Thanh Niên, ông Sang nói rằng khi còn trẻ, ông làm thợ hồ, dãy trọ ở hiện tại cũng là công trình ông từng làm. Do tuổi cao, không còn sức để làm thợ hồ và được chủ nhà tin tưởng, ông nhận làm quản lý dãy trọ. Căn phòng nhỏ chưa đến 8 m2 chất đầy bình nước để người thuê đến đổi, có thêm chiếc võng nằm nghỉ và chiếc tivi cũ kỹ là nơi ở của ông Sang. 15 năm qua, chưa năm nào ông về nhà ăn tết dù ở quê vẫn còn bà xã.Ông Sang có hai người con nhưng người con trai đầu mất cách đây không lâu. Với ông, tết cũng như ngày thường thậm chí vắng vẻ hơn vì người thuê trọ về quê cùng gia đình, người thân. Tuy nhiên, ông không thấy buồn vì đã quá quen cuộc sống một mình suốt bao năm qua. Chủ nhà trả ông Sang mỗi tháng 5 triệu đồng, không tính tiền phòng, dù không nhiều nhưng ông đủ trang trải khi về già. Dãy trọ có 88 phòng, được mọi người thuê gần hết, hằng ngày họ làm công nhân tại các công ty trên địa bàn. "Một mình tôi ăn tết ở đây, bao năm như vậy rồi nên thấy cũng bình thường. Tết cũng như ngày thường, người ở miền Tây họ về quê ăn tết, một số người ở xa quá họ cũng đành ở lại phòng trọ. May mắn tôi vẫn khỏe, không hay bệnh vặt nên không có gì đáng lo ngại. Tôi về quê ăn tết phòng trọ sẽ không có ai trông, phải ở lại đảm bảo an toàn cho cả xóm trọ", ông Sang bày tỏ. Chị Nguyễn Thị Trường (39 tuổi, quê ở Nghệ An) cũng quyết định ở lại TP.HCM ăn tết vì không đủ chi phí cho cả gia đình về quê. Hơn nữa, dịp 30.4 vừa qua, mẹ bị tai nạn, chị phải về chăm sóc nên hiện không có đủ điều kiện để về. Làm công nhân hơn 15 năm, thu nhập hàng tháng của chị dành dụm để nuôi hai con (con đầu học lớp 9, con thứ hai học lớp 4) ăn học và trang trải chi tiêu hằng ngày. Ở lại xóm trọ, chị Trường ngậm ngùi khi nhìn cảnh hàng xóm xách vali về quê. Dù vậy, chị vẫn cố kìm nén để nước mắt không rời, tự dặn mình ở lại để dành dụm tiền lo cho các con. Với chị, tương lai của hai con là trên hết nên chấp nhận chịu khổ để các con được học hành đầy đủ. "Ở xa quê, xa cha mẹ không về quê ăn tết được cũng tủi thân lắm. Giờ về ăn tết cũng được nhưng sợ ra năm vào không có tiền tiêu xài nên đành gửi cho cha mẹ 3 – 4 triệu động viên. Ở lại, tết cũng như ngày thường, thậm chí trống vắng hơn", người phụ nữ nói. Qua báo Thanh Niên, chị mong muốn gửi lời chúc từ xa đến cha mẹ, người thân ở quê bằng tất cả tấm lòng chân thành, trân quý. "Cha mẹ tôi quê ở Nghệ An còn quê chồng ở Quảng Nam. Tôi mong cho cha mẹ hai bên khỏe mạnh, sống lâu với con cháu và sẽ cố gắng kiếm tiền để về thăm cha mẹ. Tôi nhớ cha mẹ nhiều lắm". Ông Trần Thanh Phong (quê ở TP.Cao Lãnh, Đồng Tháp) lên TP.HCM thuê trọ, buôn bán quần áo kiếm sống. Năm nay khoảng 28 tết, sau khi công nhân về quê, ông cũng dọn dẹp hàng hóa, xách vali về nhà ăn tết. Dù khó khăn đến mấy, ông cũng đi xe máy về đón tết với gia đình. Không có tiền thưởng như công nhân, ông hy vọng tháng cuối năm thu nhập nhiều hơn để có tiền trang trải dịp tết. "Về quê có cha mẹ, anh em hơn nữa quê tôi cũng không quá xa nên đi lại dễ dàng. Hồi xưa tôi cũng đi làm công nhân, buôn gạo, buôn trái cây… làm đủ nghề. Dù thu nhập ra sao tôi cũng cố gắng về quê vì tết là dịp cả gia đình sum vầy. Tôi nghĩ rằng, tiền sang năm mới có thể kiếm được nên tốn bao nhiêu cũng về quê, trân quý khoảnh khắc sum họp gia đình", người đàn ông nói.
